ekspertax

  • Zwiększ rozmiar czcionki
  • Domyślny  rozmiar czcionki
  • Zmniejsz rozmiar czcionki
powrót VAT Orzecznictwo sądowe o refakturowaniu kosztów mediów

środa, 17 sierpnia 2011 12:02

Orzecznictwo sądowe o refakturowaniu kosztów mediów

Opublikowane przez:  Zespół Ekspertax

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 27 stycznia 2011 r. (I SA/Ke 3/11) uznał, że w sytuacji rozliczania opłat za media we wspólnocie mieszkaniowej, w odniesieniu do wydatków, ponoszonych przez właściciela – związanych z utrzymaniem jego lokalu – mamy do czynienia z sytuacją, w jakiej wspólnota mieszkaniowa, od której jako od podatnika VAT dokonującego zakupu towarów i usług od podmiotu zewnętrznego, każdy jej członek jako konsument, nabywa towar i usługę.

Zatem zakup przez wspólnotę usług odprowadzania nieczystości, wywozu śmieci czy dostarczania wody i służących zaspokajaniu indywidualnych potrzeb każdego z członków wspólnoty powinien być refakturowany na członków wspólnoty ze wszystkimi konsekwencjami wynikającymi z przepisów ustawy o VAT.

Spór powstał na tle interpretacji indywidualnej w której Minister Finansów uznał, że zaliczkowy sposób rozliczania kosztów zarządu nieruchomością nie daje podstaw do postawienia tezy, że zaliczki (kwoty) wpłacane przez członków wspólnoty na pokrycie kosztów zarządu nieruchomością wspólną, jak i poszczególnych wyodrębnionych lokali, stanowią wynagrodzenie za czynności wykonywane przez wspólnotę na rzecz jej członków. Zaliczki te stanowią jedynie partycypację w kosztach jednostki organizacyjnej - wspólnoty mieszkaniowej - przez jej członków.

Wspólnota, a więc jej członkowie, nie dokonują sprzedaży, w rozumieniu ustawy o VAT, na rzecz samych siebie, (również jeżeli dotyczy to wyodrębnionych lokali a nie części wspólnej), poprzez zapłatę zaliczek z tytułu kosztów związanych z utrzymaniem własnych lokali, np. z tytułu opłat za media. Dla rozliczeń między Wspólnotą a jej członkami, w odniesieniu do zaliczek na poczet utrzymania części wspólnej nieruchomości, nie znajdzie także zastosowania przepis art. 30 ust. 3 ustawy o VAT.

Nabywcą mediów od zewnętrznych dostawców jest bowiem wspólnota, w której skład, z mocy ustawy o własności lokali, wchodzą poszczególni właściciele lokali tworzący tę Wspólnotę. Wykonując czynności na rzecz swoich członków Wspólnota nie dokonuje dostawy towarów zdefiniowanej w art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, nie świadczy także usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ww. ustawy. Wspólnota nie wykonuje bowiem usług dla osób trzecich, lecz dla samej siebie - jest to tzw. zużycie wewnętrzne.

Zdaniem wspólnoty natomiast, odsprzedaż mediów właścicielom lokali stanowić powinna przedmiot opodatkowania VAT jako świadczenie usług. W tym zakresie powinny być wystawione przez wspólnotę faktury VAT czyli refaktury zakupionych przez wspólnotę mediów na właścicieli. W ocenie organu podatkowego natomiast opłata za media, podobnie jak zaliczki na pokrycie kosztów zarządu nieruchomością wspólną nie stanowią zapłaty za czynności podlegające opodatkowaniu VAT. Tym samym brak jest uzasadnienia do ich fakturowania.

Zdaniem Sądu stanowisko organu podatkowego odnośnie fakturowania opłat za media było nieprawidłowe.

W świetle przepisów ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 80, poz. 903 ze zm.), a w szczególności art. 13 ust. 1 tej ustawy rozróżniać należy dwa rodzaje obowiązków członków wspólnoty mieszkaniowej:

  • jedne związane z nieruchomością wspólną,
  • drugie, związane tylko z odrębną własnością lokalu.

W zakresie obciążeń finansowych właściciela lokalu będącego członkiem wspólnoty należy z kolei wyróżnić dwie kategorie wydatków:

  • koszty zarządu związane z utrzymaniem nieruchomości wspólnej,
  • wydatki związane z utrzymaniem jego lokalu.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 tej ustawy właściciele uiszczają zaliczki w formie bieżących opłat, których wysokość ustalana jest w drodze uchwały wspólnoty (art. 22 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy). Zaliczki te uiszczane są tylko na pokrycie kosztów zarządu nieruchomością wspólną. Stanowią one wewnętrzne rozliczenia między wspólnotą a jej członkami i nie stanowią obrotu w rozumieniu art. 29 ustawy z dnia 11 marca 2004r o podatku od towarów i usług (Dz.U. nr 54, poz. 535 ze zm).

Z kolei środki uiszczone z tytułu wpłat dokonanych przez właścicieli poszczególnych lokali na utrzymanie tych lokali nie są zaliczkami w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o własności lokali. Wydatki ponoszone przez właściciela, związane z utrzymaniem jego lokalu, najczęściej dotyczą tzw. mediów (np. energia cieplna, woda). W zakresie dostawy mediów do poszczególnych lokali, wspólnota występuje w odmiennej roli niż w przypadku zaliczek. Jest bowiem praktycznie jedynie pośrednikiem między dostawcami a odbiorcami - właścicielami lokali. W tym znaczeniu wydatki ponoszone przez właścicieli lokali na zakup mediów do ich lokali nie są partycypacją w kosztach wspólnoty przez jej członków i nie stanowią wewnętrznych rozliczeń między wspólnotą a jej członkami.

Decydującym kryterium dla takiego rozróżnienia jest odpowiedź na pytanie kto jest ostatecznym odbiorcą usług? Oczywistym jest, że nabywcą finalnym towarów i usług świadczonych przez podmioty np. dostarczające wodę czy odprowadzające ścieki i służących zaspokajaniu indywidualnych potrzeb każdego z członków wspólnoty jest nie wspólnota, a każdy z jej członków z osobna. Mamy tu do czynienia z sytuacją, w jakiej wspólnota mieszkaniowa, od której jako od podatnika VAT dokonującego zakupu towarów i usług od podmiotu zewnętrznego (innego podatnika), każdy jej członek jako konsument, nabywa towar i usługę.

Zatem zakup przez wspólnotę usług odprowadzania nieczystości, wywozu śmieci czy dostarczania wody i służących zaspokajaniu indywidualnych potrzeb każdego z członków wspólnoty powinien być refakturowany na członków wspólnoty ze wszystkimi konsekwencjami wynikającymi z przepisów ustawy o VAT. Zgodnie z art. 32 ust. 1 ustawy o VAT podatnicy są obowiązani dokumentować sprzedaż wystawiając fakturę VAT nabywcom towarów i usług. Nabywcą usług od wspólnoty jest jego właściciel.

Sąd zaaprobował pogląd wyrażany w piśmiennictwie, że wspólnota nie kupuje mediów, które dostarczane są do lokali "dla siebie", lecz działa w imieniu właścicieli. Taki pogląd przyjęto dla potrzeb wykładni ustawy o własności lokali, taki też pogląd legł u podstaw rozwiązań w podatku dochodowym. Należy więc uznać, zgodnie z ustawą o własności lokali, że wspólnota tylko pośredniczy w zakupie mediów, "odsprzedając" je poszczególnym właścicielom i rozliczając się z nimi "po kosztach", a ponieważ odsprzedaż mediów jest świadczeniem usługi dla VAT, wspólnota musi, na żądanie właściciela, wystawić fakturę" (por. Stella Brzeszczańska "Rozliczanie mediów we wspólnocie mieszkaniowej" Monitor Podatkowy 1/2007).

Reasumując stwierdzić należy, że w odniesieniu do wydatków, o których mowa w art. 13 ust. 1 ustawy o własności lokali, związanych z utrzymaniem poszczególnych lokali, ponoszonych m.in. z tytułu zakupu mediów do tych lokali, interpretacja dokonana w niniejszej sprawie narusza prawo, w szczególności przepisy art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 15 ust. 1 i 2, art. 29, art. 106 ust. 1 ustawy o VAT. Jak wyżej bowiem wskazano do tego rodzaju transakcji znajdują zastosowanie przepisy o VAT.

Pogląd wyżej wyrażony znajduje też aprobatę w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok z dnia 5 sierpnia 2010 r. I FSK 1343/09, z dnia 16 września 2010 r. I FSK 742/10, z dnia 20 marca 2009 r. I FSK 88/08).

Dodatkowo, odnosząc się do twierdzenia organu, że w sprawie nie znajdzie zastosowania art. 30 ust. 3 ustawy o VAT, WSA wskazał, że do 1 grudnia 2008 r. ustawa o VAT oraz przepisy wykonawcze do ustawy nie regulowały zagadnienia refakturowania kosztu usług obcych.

Stąd też do dnia 1 stycznia 2007 r. należało posiłkować się przepisem art. 6 ust. 4 Szóstej Dyrektywy Rady z dnia 17 maja 1977 roku w sprawie harmonizacji przepisów państw członkowskich, dotyczących podatków obrotowych - Wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa opodatkowania (77/388/EWG), a od 1 stycznia 2007r. art. 28 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006r w sprawie wspólnego podatku od wartości dodanej, które stanowią, że: "w przypadku, gdy podatnik, działając we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej, bierze udział w świadczeniu usług, przyjmuje się, że podatnik ten sam otrzymał i wyświadczył te usługi".

Od 1 grudnie 2008 r. kwestię tę normuje art. 30 ust. 3 ustawy o VAT, gdyż odnośnie lokali wyodrębnionych wspólnota działa we własnym imieniu, ale na rzecz osoby trzeciej (właściciela lokalu). W zakresie natomiast części wspólnych zasada powyższa nie powinna obowiązywać, gdyż działa w imieniu własnym, na rzecz swoją jako Wspólnoty.

Jeżeli masz pytania na temat zasad rozliczeń mediów przez wspólnoty lub spółdzielnie mieszkaniowe, napisz do mnie: kontakt@ekspertax.pl

powrót VAT Orzecznictwo sądowe o refakturowaniu kosztów mediów

Szukaj:


Porady podatkowe

Reklama

Twoje podatki
- nasze rozwiązania!
_______________________________________________________

Reklama

_______________________________________________________