ekspertax

  • Zwiększ rozmiar czcionki
  • Domyślny  rozmiar czcionki
  • Zmniejsz rozmiar czcionki
powrót VAT Stawka VAT na roboty instalacyjne będące jednocześnie montażowymi

wtorek, 23 sierpnia 2011 14:17

Stawka VAT na roboty instalacyjne będące jednocześnie montażowymi

Opublikowane przez:  Zespół Ekspertax

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 sierpnia 2010 r. (I FSK 1221/09) rozstrzygnął, jak należy klasyfikować roboty instalacyjne, wykonane przez producenta wyrobu siłami własnymi, będące jednocześnie budowlanymi robotami instalacyjnymi i montażowymi.

Roboty budowlane instalacyjne (montażowe), wykonywane z użyciem materiałów wyprodukowanych (wytworzonych) przez podmiot je realizujący, mogą być klasyfikowane jako usługi budowlane.

Roboty budowlane polegające na instalowaniu, m.in. węzłów cieplnych przez ich producenta powinny być opodatkowane obniżoną stawką VAT. Przy zastosowaniu obniżonej stawki VAT nie ma znaczenia, czy węzły cieplne instaluje producent, czy inny podmiot.

Oceniając taki przypadek w aspekcie dowodowym na tle sprawy podatkowej, zdecydowanie opowiedzieć się należy za klasyfikowaniem tego rodzaju czynności jako roboty budowlane.

Wskazać bowiem należy, że zgodnie z PKWiU z 1997 r., mającej zastosowanie w podatku od towarów i usług, dział 45 "Roboty budowlane" (obecnie: PKWiU 2008) obejmuje:

a) prace polegające na wznoszeniu nowych budynków mieszkalnych i niemieszkalnych oraz budowli, począwszy od przygotowania terenu przez zróżnicowany zakres robót ziemnych, fundamentowych (stan zerowy), wykonywanie elementów nośnych, przegród budowlanych, układanie i pokrywanie dachów (stan surowy) do robót montażowych, instalacyjnych i wykończeniowych,
b) w dziale tym mieszczą się prace związane z przebudową, rozbudową, nadbudową, modernizacją, rozbiórką, odbudową, remontem i konserwacją już istniejących budynków mieszkalnych i niemieszkalnych oraz budowli, prace związane z inżynierią lądową i wodną,
c) montaż i wznoszenie budynków i budowli z prefabrykatów, montaż i wznoszenie konstrukcji stalowych.

Opis ten nie wskazuje, aby roboty budowlane instalacyjne (montażowe), wykonywane z użyciem materiałów wyprodukowanych (wytworzonych) przez podmiot je realizujący, nie podlegały klasyfikacji jako powyższe usługi. Nie ma przy tym żadnych podstaw, aby roboty budowlane polegające na instalacji (montażu) określonych wyrobów w obiekcie budowlanym, klasyfikować dla celów podatkowych różnorodnie, w zależności od tego, czy instalatorem jest producent montowanego wyrobu czy podmiot, niebędący takim producentem.

W każdym bowiem przypadku zleconej przez inwestora roboty budowlanej wykonywanej przez usługodawcę będącego jednocześnie producentem towaru (materiału) wykorzystanego w ramach danej roboty (usługi) budowlanej, mamy do czynienia z jednolitym świadczeniem, mającym charakter roboty budowlanej (por. np. wyrok TSUE z dnia 27 października 2005 r. – C-41/04 Levob Verzekeringen BV i OV Bank NV przeciwko Staatssecretaris van Financiën, w którym Trybunał stwierdził m.in., że jeżeli dwa lub więcej niż dwa świadczenia wykonane przez podatnika na rzecz konsumenta są tak ściśle związane, że obiektywnie tworzą w aspekcie gospodarczym jedną całość, której rozdzielenie miałoby sztuczny charakter, to wszystkie te świadczenia lub czynności – dla celów VAT – składają się na jednolite świadczenie).

Nie ma bowiem przesłanek do podziału czynności dokonywanej przez producenta, polegającej na instalacji (montażu) wyprodukowanych przez niego wyrobów (np. węzłów ciepła, okien, drzwi, schodów, parapetów, blatów, markiz, rolet, itd.), na czynność po pierwsze: dostawy tych produktów, a po drugie: ich montażu lub instalacji w ramach roboty budowlanej, tym bardziej że byłoby to sprzeczne z art. 8 ust. 3 ustawy o VAT w zw. z punktem 5.3.4. tiret trzeci PKWiU z 1997 r. (obecnie PKWiU 2008).

Rozdział taki, choć możliwy na fakturze, np. dla celów wyceny poszczególnych elementów tych czynności, nie powinien decydować o uznaniu tej czynności za dostawę tych towarów, a nie usługę będącą robotą budowlaną, skoro zleceniodawcy nie zależy na samym dostarczeniu tegoż produktu do realizowanego przez niego obiektu budowlanego, lecz na jego prawidłowym wbudowaniu (montażu, instalacji) w obiekt budowlany.

O istocie tej czynności decyduje zatem fakt, że ma ona charakter budowlanej usługi instalacyjnej (montażowej), wykonywanej w procesie realizacji obiektu budowlanego, a nie fakt, że wykonuje ją producent instalowanego (montowanego) produktu. Dlatego też zachodzi konieczność traktowania dla celów podatkowych takiego działania podatnika jako jednolitej całościowo roboty budowlanej objętej jedną stawką podatku VAT, właściwą dla obiektu budowlanego, którego dotyczy, czyli w przypadku obiektu budownictwa mieszkaniowego – stawką obniżoną.

Czynności instalacji (montażu) w budynku mieszkalnym wyprodukowanych przez realizującego zlecenie węzłów ciepła nie można traktować jako dwóch odrębnych czynności, gdyż w procesie budowlanym nie jest najistotniejsze wyprodukowanie określonego wyrobu, lecz jego wbudowanie w obiekt mieszkalny, gdyż to dopiero nadaje temu produktowi określony charakter użytkowy, istotny z punktu widzenia inwestora.

Ze względu zatem na jednolity cel takiego zlecenia o charakterze budowlanym, sztucznym byłoby – dla potrzeb opodatkowania VAT – wydzielanie poszczególnych jego elementów składowych i rożne traktowanie pod względem opodatkowania tym podatkiem (stawki) przypadku, gdy wykonujący tego rodzaju instalacyjne roboty budowlane wykorzystuje w ich ramach towary własnej produkcji oraz przypadku, gdy czyni to z wykorzystaniem tego rodzaju produktów zakupionych od innego podmiotu.

Pod względem gospodarczym są to bowiem w obydwu tych przypadkach instalacyjne roboty budowlane realizowane przez usługodawcę na rzecz usługobiorcy, z użyciem produktów różniących się jedynie formą ich pozyskania (wytworzenie lub nabycie). Różnicowanie opodatkowania (stawek) takich czynności realizowanych w obiektach budownictwa mieszkaniowego naruszałoby zasadę równości i sprawiedliwości opodatkowania, poprzez dyskryminowanie podatników wykonujących instalacyjne prace budowlane z użyciem wyprodukowanych przez siebie towarów, w stosunku do pozostałych podatników, którzy te same czynności instalacyjne w obiekcie budownictwa mieszkaniowego wykonują z użyciem takich samych wyrobów, jednak przez nich niewytworzonych.

Ten sam przedmiot opodatkowania, w takich samych warunkach obrotu (w nieróżniących się w sposób zasadniczy warunkach ekonomicznych), nie powinien być traktowany w sposób zróżnicowany pod względem opodatkowania (stawki) podatkiem VAT. Takie zróżnicowanie naruszyłoby zasadę równości i sprawiedliwości opodatkowania, zgodnie z którą wszystkie podmioty charakteryzujące się daną cechą istotną w równym stopniu (instalacja określonego produktu w obiekcie budownictwa mieszkaniowego), powinny być traktowane równo (orzeczenie TK z dnia 11 kwietnia 1994 r. K 10/93).

Tym samym, roboty instalacyjne realizowane w budynkach mieszkalnych w ramach prac budowlanych (modernizacyjnych), o które pytała Spółka należy, w oparciu o art. 8 ust. 3 u.p.t.u. w zw. z punktem 5.3.4. tiret trzeci PKWiU z 1997 r. – klasyfikować jako usługi, również, gdy wykonywane są przez producentów towarów, wykorzystywanych przez nich w trakcie zleconych im prac budowlanych, co odnosi się również do spornych instalacji węzłów ciepła realizowanych w budynkach mieszkalnych przez ich producenta, z użyciem również podzespołów innych pomiotów. Instalacja taka jest bowiem elementem procesu budowlanego danego obiektu budownictwa mieszkaniowego (jego budowy, remontu, modernizacji, itp.) i tak powinna być oceniana z punktu widzenia podatku od towarów i usług, niezależnie od tego, czy podmiotem dokonującym takiej instalacji jest lub nie jest producent montowanego wyrobu.

Z tych względów należy uznać, że jeżeli określone roboty instalacyjne i montażowe, w tym realizowane przez producenta, mają charakter budowlany z uwagi na ich wykonywanie w ramach robót budowlanych w obiektach budownictwa mieszkaniowego, np. jak w tej sprawie instalacja węzłów cieplnych przez ich producenta w budynkach mieszkalnych, należy tego rodzaju czynności klasyfikować w dziale 45 PKWiU z 1997 r. "Roboty budowlane" (obecnie PKWiU 2008).

Powyższe stanowisko można uznać za utrwalone w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. W wyroku z dnia 20 listopada 2008 r. (FSK 1512/07) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził bowiem, że "dokonana przez spółkę czynność polegająca na wyprodukowaniu więźby dachowej, a następnie jej dostarczeniu i zamontowaniu na budynku mieszkalnym, jako wykonanie całej inwestycji, stanowi usługę budowlano-montażową, a nie dostawę towarów".

Podobnie w wyroku z dnia 17 kwietnia 2009 r. (I FSK 284/08) Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że wyprodukowanie markiz, a następnie ich dostarczenie i zamontowanie u klienta w domu mieszkalnym - tworzy inwestycję, będącą jedną usługą budowlano-montażową opodatkowaną na podstawie art. 146 ust. 1 pkt. 2 lit. a ustawy o VAT obniżoną stawką podatku.

Natomiast w wyroku z dnia 1 października 2009 r. (I FSK 545/08) NSA orzekł, że w świetle przepisów art. 8 ust. 1 i 3 w zw. z art. 146 ust. 1 pkt. 2 lit. a ustawy o VAT (w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2007 r.) realizowane przez podatnika w obiekcie budownictwa mieszkaniowego roboty budowlano-montażowe z użyciem wytworzonych przez niego produktów (np. parapety, rolety, blaty, schody, balustrady, bramy wjazdowe, itp.), podobnie jak w przypadku producentów okien i drzwi, stanowią pod względem gospodarczym jednolite świadczenie będące usługą zaliczaną do robót budowlanych, podlegające opodatkowaniu obniżoną stawką.

Jeżeli masz pytania na temat rozwiązań podatkowych dotyczących opodatkowania robót instalacyjnych, montażowych czy budowlanych, napisz do mnie: kontakt@ekspertax.pl

powrót VAT Stawka VAT na roboty instalacyjne będące jednocześnie montażowymi

Szukaj:


Porady podatkowe

Reklama

Twoje podatki
- nasze rozwiązania!
_______________________________________________________

Reklama

_______________________________________________________