ekspertax

  • Zwiększ rozmiar czcionki
  • Domyślny  rozmiar czcionki
  • Zmniejsz rozmiar czcionki
powrót VAT Usługi porządkowania, segregowania i przechowywania dokumentów

wtorek, 30 sierpnia 2011 14:51

Usługi porządkowania, segregowania i przechowywania dokumentów

Opublikowane przez:  Zespół Ekspertax

Sprawdź, jak opodatkować usługi w zakresie porządkowania, segregowania, oprawy i czasowego (na różne okresy) przechowywania akt osobowych i dokumentacji księgowo-finansowej przekazywanej przez inne podmioty gospodarcze.

W sprawie takich usług wypowiedział się w orzeczeniu z dnia 16 października 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu (I SA/Wr 1007/09).

W przedmiotowej sprawie wyrok odnosił się do stanu prawnego obowiązującego przed dniem 1 stycznia 2011 r., jednak orzeczenie to jest aktualne i obecnie po zmianie przepisów o VAT (w szczególności przeniesienia zwolnień z podatku z załącznika nr 4 do ustawy o VAT do art. 43 ust. 1).

W niniejszej sprawie spółka świadczyła m.in. usługi księgowe dla podmiotów gospodarczych; usługi składowania dokumentów finansowo-księgowych; wydawanie zaświadczeń dla osób zatrudnionych oraz na wniosek ZUS; składowania pracowniczych akt osobowych i płacowych, należących do firm upadłych, bądź zlikwidowanych; usługi archiwizowania i składowania wykonywane dla firm istniejących; usługi brakowania dokumentów oraz usługi stałego nadzoru nad archiwum zakładowym. Z tytułu świadczenia usług archiwizacyjnych, w tym także polegających na składowaniu akt, spółka wystawiała faktury VAT.

Należność wynikającą z tych faktur spółka opodatkowała 22% stawką podatku VAT, jednak obrót z nich wynikający ujmowała w ewidencji sprzedaży jedynie częściowo (na podstawie wystawionego dowodu księgowego "polecenie księgowania"), jako sprzedaż rozliczaną w czasie (od kilkudziesięciu do kilkuset miesięcy).

Naczelnik Urzędu Skarbowego uznał takie postępowanie spółki za nieprawidłowe i określił spółce wyższe niż spółka wykazała, zobowiązanie w podatku VAT. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w poszczególnych okresach rozliczeniowych badanego okresu spółka opodatkowywała (z zastosowaniem 22% stawki podatku VAT) świadczone usługi archiwizacyjne, podczas gdy, zdaniem organu, usługi te - jako zakwalifikowane do grupowania PKWiU 92.51.12 - podlegają zwolnieniu od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) oraz poz. 11 załącznika nr 4 do tej ustawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wskazał, że w przedmiotowej sprawie zatem niezbędnym jest odniesienie się do zwolnienia zawartego w VI Dyrektywie odpowiadającego zwolnieniu przewidzianemu w poz. 11 załącznika nr 4 w zw. z art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT. "Takim zwolnieniem jest zwolnienie przewidziane w art. 13 część A ust. 1 lit. n VI Dyrektywy.

Zgodnie z powołanym artykułem nie naruszając innych przepisów wspólnotowych, Państwa Członkowskie zwalniają z podatku na warunkach, które określają w celu zapewnienia prawidłowego i prostego zastosowania takich zwolnień, jak również, aby zapobiec oszustwom podatkowym, unikaniu opodatkowania i nadużyciom: niektóre usługi kulturalne i dostawy towarów ściśle z nimi związane dostarczane przez instytucje prawa publicznego lub przez inne instytucje kulturalne uznane przez zainteresowane Państwa Członkowskie.

Zgodnie zaś z art. 13 część A ust. 2 lit. a Państwa Członkowskie mogą przyznać zwolnienia od podatku instytucjom, które nie są instytucjami prawa publicznego, według ust. 1, lit. n niniejszego artykułu, w każdym z indywidualnych przypadków w oparciu o jeden lub więcej z następujących warunków: instytucje, których to dotyczy nie mogą systematycznie dążyć do osiągnięcia zysków, ewentualne zyski, które pomimo to osiągną, nie mogą być rozdzielane, ale muszą być przeznaczone na kontynuację i doskonalenie świadczonych usług; muszą być zarządzane i administrowane wyłącznie społecznie przez osoby nie mające bezpośredniego czy pośredniego interesu, ani samodzielnie bądź też przez pośredników w wynikach działalności; pobierają opłaty zatwierdzone przez władze publiczne ich nie przewyższające lub też, w odniesieniu do tych usług, które nie wymagają zatwierdzenia, pobierają opłaty niższe niż pobierane za podobne usługi przez przedsiębiorstwa prowadzące działalność gospodarczą, objęte podatkiem od wartości dodanej; zwolnienie z podatku nie może prowadzić do zakłócenia konkurencji takiego jak postawienie w gorszej sytuacji przedsiębiorstw prowadzących działalność gospodarczą objętych podatkiem od wartości dodanej.

Jednakże świadczenie usług lub dostawa towarów są wyłączone ze zwolnień przewidzianych w ust. 1 lit. n, jeśli: nie są one konieczne do dokonywania transakcji podlegających zwolnieniu; ich głównym celem jest osiągnięcie dodatkowego dochodu dla instytucji poprzez dokonywanie transakcji będących w bezpośredniej konkurencji z działalnością przedsiębiorstw prowadzących działalność gospodarczą, objętych podatkiem od wartości dodanej. Powołane przepisy regulują zwolnienia z VAT o charakterze obligatoryjnym.

Przesłanką zwolnienia usług wykonywanych w interesie publicznym z VAT jest fakt, że w większości przypadków usługi te stanowią realizację zadań, jakie ciążą na państwie wobec jego obywateli (por. K. Sachs i R. Namysłowski, "Dyrektywa VAT. Komentarz", s. 565). Przepis art. 13 część A VI Dyrektywy dotyczy zwolnienia z VAT pewnych rodzajów działalności w interesie ogólnym. Przepis ten nie wyłącza jednak ze stosowania VAT wszystkich rodzajów działalności wykonywanych w interesie ogólnym, lecz jedynie te, które są w nim wymienione i opisane w sposób bardzo szczegółowy (wyrok ETS z dnia 9 lutego 2006 r., sprawa C-415/04, Stichting Kinderopvang Enschede przeciwko Staatssecretaris van Financiën (Holandia).

Dokonując analizy art. 13 część A ust. 1 lit. n VI Dyrektywy należy stwierdzić, że przepis ten ustanawia zwolnienia z VAT podejmowane w interesie publicznym (ogólnym) pod pewnymi warunkami. Pierwszy warunek dotyczy charakteru działalności. Chodzi mianowicie o usługi kulturalne i dostawy towarów ściśle z nimi związane. Drugi warunek dotyczy podmiotu, który świadczy takie usługi. Mowa w nim o instytucjach prawa publicznego lub innych instytucjach uznanych za mające charakter kulturalny przez państwo członkowskie.

Termin "instytucja" jest wystarczająco szeroki, aby zawierał osoby fizyczne. Trzeci zaś warunek wyraża się w tym, aby celem ww. instytucji nie było osiąganie zysku.

Na takie rozumienie przepisu art. 13 część A ust. 1 lit. n wskazuje również treść art. 13 część A ust. 2 lit. a VI Dyrektywy, który przewiduje możliwość rozszerzenia wyżej wskazanego zwolnienia przez Państwo Członkowskie w zakresie usług kulturalnych na instytucje, które nie są instytucjami prawa publicznego i rozszerzenie to może być uzależnione od spełnienia jednego z wymienionych w tym przepisie warunków." (tamże). Wspomniane przepisy wyraźnie wykluczają z zakresu ww. zwolnienia działalność komercyjną nastawioną na osiąganie określonego rodzaju zysku. Inaczej mówiąc dają możliwość zastosowania zwolnienia do podmiotów innych niż instytucje prawa publicznego, działających w takich samych warunkach jak te ostatnie albowiem zasada neutralności podatkowej sprzeciwia się szczególnie temu, że podmioty gospodarcze, które wykonują takie same transakcje są traktowane odmiennie w zakresie poboru VAT (Sprawa C-216/97 - wyrok Trybunału z dnia 7 maja 1998 r., Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Hiszpanii).

Podsumowując powyższe należy stwierdzić, że "zwolnienie przewidziane w poz. 11 załącznika nr 4 w zw. z art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT dotyczące usług kulturalnych należy interpretować nie w kontekście klasyfikacji statystycznej, lecz w duchu przepisów VI Dyrektywy. Stąd też nie może być ono stosowane wobec podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą nakierowaną na systematyczne osiąganie zysku, nie mającą nic wspólnego z działalnością niekomercyjną prowadzoną w interesie publicznym w zakresie usług kultury.

Można już dojść do wniosku w oparciu o wykładnię literalną i systemową przepisów krajowych wskazanych na wstępie, że sporne zwolnienie dotyczy działalności archiwów dokonywanej w interesie publicznym. Natomiast nie pozostawia najmniejszej wątpliwości już zastosowanie takiego zwolnienia, jeżeli dokona się wykładni przepisów prawa krajowego zgodnej z przepisami VI Dyrektywy.

Wartym podkreślenia w przedmiotowej sprawie jest to, że jakkolwiek wyrok Sądu dotyczy opodatkowania VAT, to nie działa on na niekorzyść strony skarżącej. Wypada zauważyć, że zwolnienia w podatku VAT mają inny charakter niż w podatku dochodowym od osób fizycznych. O ile w tym drugim przypadku zastosowanie zwolnienia najczęściej prowadzi do sytuacji korzystnej dla podatnika, to taka sytuacja niekoniecznie ma miejsce w przypadku VAT.

Przewidziane w art. 13 część A ust. 1 lit. n VI Dyrektywy oraz w poz. 11 załącznika nr 4 w zw. art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT zwolnienie nie daje podatnikowi prawa do odliczenia przy zakupie towarów i usług służących wykonywaniu takich czynności zwolnionych. W konsekwencji zatem to podmiot zwolniony ponosi faktyczny ciężar VAT.

Nieodliczalny VAT jest niewątpliwie włączony w cenę zwolnionej usługi i tym samym zawsze jest elementem składającym się na cenę. Kontrahenci zaś takiego podmiotu nie mają prawa do odliczenia VAT. Powyższe prowadzi do naruszenia warunków konkurencji albowiem podmiot zwolniony dla większości kontrahentów jest podmiotem mniej atrakcyjnym na rynku niż podmiot dokonujący czynności opodatkowanych VAT.

Stąd też zastosowanie zwolnienia przez organy podatkowe przewidzianego dla instytucji działających w interesie publicznym w zakresie usług kulturalnych, takich jak archiwa wobec podmiotu gospodarczego (takiego jak strona skarżąca), którego celem jest osiąganie dochodu z tytułu usług archiwizacyjnych było działaniem na jej niekorzyść, albowiem pozbawiało stronę skarżącą prawa do odliczenia VAT naliczonego z tytułu zakupu towarów czy usług związanych z usługami archiwizacyjnymi, obciążało ją ciężarem VAT i czyniło ze strony podmiot mniej konkurencyjny na rynku.

Swoją błędną interpretacją przedmiotowego zwolnienia organy podatkowe naruszyły tym samym nie tylko zasadę powszechności VAT zapewniającą równowagę warunków konkurencji, lecz również zasadę neutralności podatkowej. Powołana zasada neutralności podatkowej wyraża się w tym, że VAT nie powinien obciążać podatników uczestniczących w obrocie towarami i usługami, którzy nie są ich ostatecznymi odbiorcami, gdyż ciężarem tego podatku powinien być obciążany ostateczny konsument (por. J. Zubrzycki, "Leksykon VAT, 2004", Unimex s. 6 i nast.). Takie też stanowisko, które skład orzekający w niniejszej sprawie podziela w całej rozciągłości, zajął Sąd w powołanym wyżej i cytowanym wyroku, dotyczącym podobnego zakresu przedmiotowego sprawy.

powrót VAT Usługi porządkowania, segregowania i przechowywania dokumentów

Szukaj:


Porady podatkowe

Reklama

Twoje podatki
- nasze rozwiązania!
_______________________________________________________

Reklama

_______________________________________________________