ekspertax

  • Zwiększ rozmiar czcionki
  • Domyślny  rozmiar czcionki
  • Zmniejsz rozmiar czcionki
powrót Opłaty lokalne Budowle w pasie drogowym a podatek od nieruchomości

wtorek, 11 października 2011 17:05

Budowle w pasie drogowym a podatek od nieruchomości

Opublikowane przez:  Zespół Ekspertax

Grunty zajęte pod pasy drogowe dróg publicznych w rozumieniu przepisów o drogach publicznych oraz zlokalizowane w nich budowle, w myśl art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2010 r. nr 95, poz. 613 z późn. zm.) nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości - z wyjątkiem związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej innej niż eksploatacja autostrad płatnych.

Aktualna treść przepisu została ustalona ustawą z dnia 7 grudnia 2006 r. o zmianie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 249, poz. 1828) i obowiązuje od dnia 1 stycznia 2007 r. Celem zmiany było usunięcie wątpliwości interpretacyjnych związanych ze stosowaniem przepisu w jego dotychczasowym brzmieniu poprzez jednoznaczne ograniczenie zakresu preferencji do dróg publicznych.

Na mocy wskazanego przepisu nie są opodatkowane podatkiem od nieruchomości grunty pod pasami drogowymi dróg publicznych oraz niektóre zlokalizowane w nich budowle.

Pojecie „pasa drogowego” zostało zdefiniowane w ustawie z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2007 r. nr 19, poz. 115 z późn. zm.), gdzie „pas drogowy” to wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą.

„Droga” to budowla, wraz z drogowymi obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami stanowiąca całość techniczno-użytkową, przeznaczona do prowadzenia ruchu drogowego, zlokalizowana w pasie drogowym.

Natomiast pojęcie „budowli” na potrzeby opodatkowania podatkiem od nieruchomości zostało zdefiniowane w art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, zgodnie z którym „budowlą” jest obiekt budowlany w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem.

Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie będą podlegały opodatkowaniu przykładowo zlokalizowane w pasie drogowym: drogi wraz ze zjazdami, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty – wraz z instalacjami i urządzeniami, oraz przejazdy, ogrodzenia, place postojowe, place pod śmietniki i chodniki, ścieżki rowerowe, zatoki autobusowe, jak również obiekty liniowe, o ile budowle te nie będą związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Wyjątek stanowi eksploatacja autostrad płatnych, jednak należy zaznaczyć, że i w tym przypadku musi być spełniony warunek związania konkretnych budowli z prowadzeniem działalności gospodarczej we wskazanym zakresie; wyłączenie nie dotyczy zatem budowli będących wprawdzie w posiadaniu przedsiębiorcy eksploatującego autostradę płatną, jeśli nie można stwierdzić związku tych budowli z prowadzeniem wymienionej działalności.

Wyłączenie z opodatkowania podatkiem od nieruchomości budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej w zakresie eksploatacji autostrad płatnych jest uzasadnione celem publicznym takich inwestycji.

Inwestycje celu publicznego stanowią realizację celów określonych w art. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2010 r. nr 102, poz. 651 z późn. zm.), do których należy m.in. wydzielenie gruntów pod drogi publiczne i drogi wodne, budowa, utrzymywanie oraz wykonywanie robót budowlanych tych dróg, obiektów i urządzeń transportu publicznego, a także łączności publicznej i sygnalizacji.

Przewidziane w art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wyłączenie nie jest jedyną preferencją dla inwestycji celu publicznego, bowiem w art. 7 ust. 1 tej ustawy przewiduje się stosowanie zwolnień dla innych inwestycji o charakterze publicznym, w tym m.in. dla: budowli wchodzących w skład infrastruktury kolejowej (pkt 1) i lotniczej (pkt 3), gruntów i budynków we władaniu muzeów rejestrowanych (pkt 7), gruntów położonych na obszarach objętych ochroną ścisłą, czynną lub krajobrazową, a także budynków i budowli trwale związanych z gruntem, służących bezpośrednio osiąganiu celów z zakresu ochrony przyrody – w parkach narodowych oraz w rezerwatach przyrody (pkt 8).

Ponadto na podstawie art. 1b ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz zgodnie z art. 22 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz.U. z 2008 r. nr 193, poz. 1194 z późn. zm.) stosuje się zwolnienie z podatku od nieruchomości dla gruntów i budynków wchodzących w skład nieruchomości przeznaczonych na budowę dróg publicznych.

Z powyższego wynika, że ustawodawca w sposób szczególny potraktował dla celów opodatkowania podatkiem od nieruchomości przedmioty opodatkowania wykorzystywane dla realizacji niektórych celów publicznych.

Należy zauważyć, że zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania wyrażoną w art. 84 Konstytucji RP, każdy ma obowiązek ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków określonych w ustawach. Natomiast wszelkie zwolnienia i ulgi podatkowe stanowią odstępstwo od tej zasady. System zwolnień podatkowych nie stanowi uznanego przez ustawodawcę standardu prawnego. Ustawodawca jest konstytucyjnie upoważniony do tego, by w drodze ustawy stanowić wyjątki od zasady powszechności opodatkowania, dowolnie kształtując zakres zwolnień.

Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego wyrażonym w orzeczeniu z dnia 29 maja 1996 r. K 22/95 „o zakresie i przedmiocie opodatkowania oraz o zakresie i przedmiocie ulg i zwolnień podatkowych nie decydują przesłanki o charakterze prawnym, lecz przesłanki ekonomiczne i społeczne”. Ponadto „ustawodawca posiada kompetencje do takich działań, którym towarzyszy uprawnienie do oceny skutków, do jakich prowadzić może w praktyce dane rozwiązanie, z punktu widzenia celów, dla realizacji których wprowadzone zostały dane normy. Ocena taka opierać się może na szacunkowej kalkulacji skutków budżetowych, do jakich prowadzić może dane rozwiązanie”. Stwierdzenia te można odnieść również do przewidzianych w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych preferencji stosowanych w zakresie opodatkowania budowli zlokalizowanych w pasach drogowych dróg publicznych.

Również w poprzednim stanie prawnym, obowiązującym przed 1 stycznia 2007 r., budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej w zakresie eksploatacji autostrad płatnych nie podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Od dnia 9 grudnia 2003 r., na podstawie art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, wyłączeniem objęte były bowiem pasy drogowe wraz z drogami oraz obiektami budowlanymi związanymi z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, natomiast do dnia 9 grudnia 2003 r. od 1 stycznia 2003 r. wyłączenie dotyczyło budowli dróg publicznych wraz z pasami drogowymi oraz zajętych pod nie gruntów.

Ponadto zmiana wprowadzona od dnia 1 stycznia 2007 r. nie spowodowała rozszerzenia zakresu opodatkowania podatkiem od nieruchomości na budowle zlokalizowane w pasie drogowym drogi publicznej, faktycznie niewykorzystywane przez przedsiębiorcę do prowadzenia działalności gospodarczej. Pojęcie „budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej” zdefiniowane bowiem zostało w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych od 1 stycznia 2003 r.

Zgodnie z tą definicją są to budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem przedmiotów opodatkowania, które nie są i nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Nadmienić też trzeba, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd o zaliczeniu – również przed 1 stycznia 2003 r. – do budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej budowli faktycznie niewykorzystywanych do tego celu (por. np. wyrok NSA z dnia 3 grudnia 1992 r., SA/Kr 1020/92, uchwała NSA z dnia 28 grudnia 1995 r., VI SA 21/95). Zatem twierdzenie o pogorszeniu w tym zakresie sytuacji przedsiębiorców z dniem 1 stycznia 2007 r. jest nieuprawnione.

W ustawie o podatkach i opłatach lokalnych przewiduje się możliwość wprowadzenia na poziomie lokalnym preferencji w opodatkowaniu określonej kategorii przedmiotów opodatkowania. Na podstawie art. 5 ust. 4 ww. ustawy, przy określaniu wysokości stawek podatku od nieruchomości od budowli rada gminy może różnicować ich wysokość, uwzględniając w szczególności rodzaj prowadzonej działalności.

Ponadto rada gminy może wprowadzić, w drodze uchwały, inne zwolnienia przedmiotowe niż określone w ustawie, z uwzględnieniem przepisów dotyczących pomocy publicznej – zgodnie z art. 7 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Na tej podstawie możliwe jest zastosowanie niższej stawki podatku od nieruchomości lub zwolnienie z opodatkowania innych budowli niż wskazane w art. 2 ust. 3 pkt 4 ww. ustawy.

Uprawnienia te są wyrazem posiadania przez jednostki samorządu terytorialnego autonomii finansowej, która pozwala gminie na samodzielne kształtowanie polityki podatkowej, zgodnie ze swoją właściwością terytorialną. Instrumenty te pozwalają radom gmin na uwzględnienie, przy określaniu wysokości stawek podatku od nieruchomości, specyficznych okoliczności dotyczących konkretnych przedmiotów opodatkowania, bez konieczności
wprowadzania w tym zakresie do ustawy podatkowej rozwiązań o charakterze systemowym.

Biorąc powyższe pod uwagę Minister Finansów stwierdził, że nie przewiduje się wprowadzenia zmian legislacyjnych w przedmiotowym zakresie.

powrót Opłaty lokalne Budowle w pasie drogowym a podatek od nieruchomości

Szukaj:


Porady podatkowe

Reklama

Twoje podatki
- nasze rozwiązania!
_______________________________________________________

Reklama

_______________________________________________________