ekspertax

  • Zwiększ rozmiar czcionki
  • Domyślny  rozmiar czcionki
  • Zmniejsz rozmiar czcionki
powrót Podatek od spadków i darowizn Spłata cudzego długu może być zwolnioną od podatku darowizną

wtorek, 13 grudnia 2011 21:16

Spłata cudzego długu może być zwolnioną od podatku darowizną

Opublikowane przez:  Zespół Ekspertax

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 marca 2011 r. uznał, że wpłata na rzecz obdarowanego należności pieniężnej na konto bankowe jego wierzyciela spełnia wymóg, o którym mowa w art 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn. Tzn. może korzystać ze zwolnienia od podatku. Może to być nawet spłata zaległości podatkowych!

Podatnik złożył do Urzędu Skarbowego zgłoszenie o nabyciu tytułem darowizny od swojej matki kwoty pieniężnej w wysokości 95.000 zł. Do zgłoszenia podatnik dołączył kserokopię potwierdzenia dokonania przez darczyńcę przelewu ww. kwoty. Z treści dołączonego przelewu wynikało, że powyższa kwota została przekazana bezpośrednio na rachunek bankowy urzędu skarbowego tytułem zaległego podatku VAT i ZUS.

Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął postępowanie podatkowe w sprawie ustalenia podatnikowi podatku od darowizny w kwocie 5.359 zł, przyjmując za podstawę opodatkowania kwotę 95.000 zł. W uzasadnieniu wskazał, że z uwagi na niespełnienie przez niego warunku określonego w art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (tekst jedn.: Dz.U. z 2004 r. nr 142, poz. 1514 ze zm.), tj. braku dowodu w postaci przekazania kwoty darowizny na jego rachunek bankowy albo rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową lub przekazem pocztowym.

W odpowiedzi na odwołanie podatnika Dyrektor Izby Skarbowej wskazał m.in., że przekazanie przez darczyńcę środków na rachunek wierzyciela obdarowanego, skutkuje pozbawieniem możliwości skorzystania przez odwołującego się ze zwolnienia podatkowego i obciążenie podatkiem. W sytuacji nieposiadania rachunku bankowego, w celu skorzystania ze zwolnienia, można się posłużyć przekazem pocztowym. Natomiast cel darowizny jest nieistotny z punktu widzenia przesłanek do zastosowania zwolnienia.

Podatnik wniósł skargę na decyzje organów podatkowych i w uzasadnieniu podkreślił, że uzasadnienie nowelizacji przepisów ustawy o podatku od spadków i darowizn, jasno określa cel ww. regulacji. Według ustawodawcy reforma podatku od spadków i darowizn miała zapewnić możliwość przekazywania – nieuszczuplonego o kwotę podatku na rzecz państwa – majątku.

Celem nowelizacji było zwolnienie osób z I grupy podatkowej (do której zalicza się matka skarżącego) od ww. daniny publicznej. Wobec powyższego zdaniem podatnika oczywistym jest, że organy podatkowe stosując prawo nie wzięły pod uwagę intencji ustawodawcy. Kwota darowizny została przeznaczona na uiszczenie należności podatkowych, zatem trudno jest mówić o tym, że była to czynność pozorna. W jego ocenie istotne w przedmiotowej sprawie jest, że darowizna została faktycznie dokonana, a jej otrzymanie zostało udokumentowane w sposób niebudzący wątpliwości. Dokonująca darowizny przekazała środki pieniężne bezpośrednio na rachunek urzędu skarbowego aby uregulować zaległe zobowiązania podatkowe ciążące na skarżącym.


Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za niezasadną i oddalił ją. Jednakże NSA przyznał rację podatnikowi. Zdaniem NSA trafne w istocie rzeczy rozważania Sądu I instancji co do sposobu interpretacji przepisu, racjonalności ustawodawcy oraz celu "wymogów dokumentacyjnych" nie doprowadziły jednak do adekwatnego do nich wniosku końcowego.

Już w wyroku z dnia 17 kwietnia 2010 r., II FSK 1952/08 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał do jak paradoksalnych sytuacji prowadzi rekonstruowanie treści art. 4a ww. ustawy jedynie przy zastosowaniu wykładni językowej. Prowadzić ona może do przyjęcia, że przez "rachunek bankowy obdarowanego" należy rozumieć wyłącznie rachunek prowadzony na jego nazwisko.

Tymczasem cel, dla którego ten warunek wprowadzono, stanowiło zapobieżenie fikcyjnym umowom darowizny sporządzanym m.in. dla zmniejszenia obciążeń podatkowych. Dlatego też w cyt. wyżej wyroku NSA wyrażono pogląd, który skład orzekający w niniejszej sprawie podziela, że cel ten jest osiągnięty także w sytuacji, gdy środki pieniężne zostaną przekazane przez darczyńcę na rachunek innego niż obdarowany – podmiotu ale na jego rzecz.

Z zamieszczonego w uzasadnieniu wyroku stwierdzenia, że "pieniądze otrzymał urząd skarbowy a nie obdarowany" wcale nie wynika, że darowizna nie miała miejsca. Może ona bowiem polegać po stronie obdarowanego na zmniejszeniu jego pasywów poprzez zwolnienie z ciążącego na nim zobowiązania (por. M. Safjan w Komentarzu do Kodeksu cywilnego, wyd. C.H. Beck, Warszawa 1988, teza do art. 888, s. 536).

Zatem wpłata na rzecz obdarowanego należności pieniężnej na konto bankowe jego wierzyciela spełnia wymóg, o którym mowa w art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

powrót Podatek od spadków i darowizn Spłata cudzego długu może być zwolnioną od podatku darowizną

Szukaj:


Porady podatkowe

Reklama

Twoje podatki
- nasze rozwiązania!
_______________________________________________________

Reklama

_______________________________________________________